حمیده گرروسی
10:362570

زن در ایران نو
واکاوی مسائل اجتماعی زنان در روزنامۀ ایران 1290-1288 شمسی

زن در ایران نو، مجموعه مقالاتی در روزنامۀ «ایران نو» در میان سال‌های 1288 تا 1290 شمسی است؛ مقالاتی که نشان از تلاش‌هایی برای تداوم آزادی و حذف نابرابری‌ها پس از مشروطه دارد که حتی حضور زنان در شهر‌ها مشروط به همراهی مردانی بود که حاضر به تقسیم قدرت نبودند. زنانی که قلم‌شان برای گرفتن حقی می‌چرخید که به باورشان گرفتنی بود، نه دادنی و با به چالش کشیدن واژگانی همچون ضعیفه، ذلیله و غیره و دیگر رسوم جنسیت‌زده در جامعۀ سنت‌زدۀ قاجاری، در پی تلاش برای ساختن ایران نو و رهایی از یوغ جنس دوم بودند.

زن ایرانی در گذر از سنت به مدرن

این کتاب بررسی‌ای‌ است از ابعاد زندگی زن ایرانی در جامعۀ امروز و کشمکش‌های او میان سنت و مدرنیته که نقش و هویت خود را در میان جامعۀ شتابان در حال گذار از سنت‌ها به تجدد می‌جوید. مفاهیمی درهم‌تنیده که سال‌هاست زن ایرانی را برای مواجهه با خود فرامی‌خوانند و تلاشی است در جهت نمایش تأثیر تحولات اجتماعی بر هویت زن ایرانی. همچنین با ترسیمی تاریخی از وضعیت زنان از قاجاریه تاکنون به بررسی حضور مؤثر زنان و عبور هوشمندانه و عقلانی از مسیر سنت به مدرن می‌پردازد.

توانمندسازی زنان (مقدمات ابعاد و شیوه‌های اجرا)

کتاب در نه فصل پس از تأکید بر مفهوم توانمند‌سازی به‌عنوان یک دانش، فرایند، هدف و تحلیل ویژگی‌های بنیادین این مفهوم، به بررسی ابعاد و راهکارهای اجرای آن می‌پردازد. علاوه بر تمرکز ویژۀ کتاب بر توانمندسازی زنان به‌عنوان نیمی از جمعیت هر کشور، با ارائۀ شیوه‌ای برای اقلیت‌های اجتماعی در حاشیه‌مانده، سکونتگاه‌های غیرررسمی و… نیز می‌تواند راهگشا و مفید واقع شود. اصول و ارزش‌های معرفی‌شده در این کتاب می‌تواند به‌عنوان یک مقیاس برای سنجش کیفیت برنامه‌های توانمندسازی در نظر گرفته شود.

زنان و حکمروایی خوب شهری

زنان و حکمروایی خوب شهری، مطالعه‌ای مختصر از مجموعه مطالعات دربارۀ زنان است. نوشتاری با لحن روان در نقد برنامه‌ریزی و طراحی شهری مردسالارانه که در نه فصل ضمن گوشزد اهمیت حضور زنان و نقش‌شان در مدیریت شهری، به عواملی می‌پردازد که باعث شده است تا زن امروزی فضای خانه را به فضای شهری برای سپری کردن اوقات فراغت‌شان ترجیح دهند. مخاطب کتاب همۀ زنانی هستند که از گذشته تاکنون ناگریز بوده‌اند تا برای به کرسی نشاندن اهمیت مسائل سیاسی و فرهنگی و حتی حضور فعال خود در سطح شهر دست به مبارزه بزنند، اما حضورشان در مناصب برجستۀ سیاسی و برنامه‌ریزی‌های شهری و مدیریت شهری در سطح کلان و دسترسی به احقاق حقوق خود بسیار اندک بوده است و همچنان در صحنۀ رسمی سیاست و برنامه‌ریزی‌های شهری غایب‌اند…

 سرگرمی‌های مردم تهران (در دوران قاجار و پهلوی)

کتاب شرح مختصری‌ است از استقرار سلطنت قجری در تهران و آغازی‌ است بر تحول بزرگ این شهر و مردمانش و سرگرمی و تفریح که ریشه در لایه‌های پنهان فرهنگ هر جامعه‌ای دارد نیز به‌تبع پایتخت‌شدن رنگ‌و‌بوی متفاوتی به خود گرفته بود. به باور نویسنده وجود تفرج‌گاه‌ها و باغ‌وحش‌ها اطراف تهران و جشن‌های نوروز، یلدا و جشن‌ عروسی که بستری برای انجام بازی‌ها و ورزش‌هایی همچون خیمه‌شب‌بازی، نمایش قصه‌های فولکلور کُشتی و ورزش‌های زورخانه‌ای بوده است، نشان از جایگاه و اهمیت تفریح در این دوران دارد.

شهر پُربازی

کتاب در پنج فصل در قالب نظریات شهرسازی، شرح مختصری‌ است از مفهوم شهر ‌پربازی به‌عنوان موجودی زنده که برای ادامۀ حیات خود به سرزندگی و نشاط نیازمند است. نویسندگان، سلامت و پایداری شهرها را در گروی ایجاد شهرهایی پربازی می‌بینند که با مشارکت همگانی ساخته می‌شوند. شهر پربازی در این کتاب، شهری معرفی شده است که آشنا به رنج‌هاست؛ به اشتغال ارج می‌نهد و مشکلات شهری را مورد ملاحظه قرار می‌دهد و همواره به‌ یاد دارد که کودک درون انسان باید فعال باشد تا فضای شهری انسانی‌تر و متعادل‌تر و انسان‌ها سالم‌تر و مقاوم‌تر باشند.

 مبانی و اصول طراحی فضاهای بازی کودک در مقیاس محله

مفهوم بازی در ميان انبوهی از مشغله‌ها برای بزرگ‌سالان و کلاس‌های آموزشی برای کودکان در حال محوشدن است و سبب شکل‌گیری رفتارهای هنجاری شده و کودکان به شهروندان خاموش تبدیل شده‌اند که عرصه‌ای برای فعالیت ندارند و حضورشان به پارک‌ها و زمین‌های بازی محدود شده است. کتاب با تأکید بر بازی به‌عنوان زبان مشترک تمام کودکان جهان در‌ پی یافتن مبانی و اصولی برای طراحی محلاتی است که کودکان حضور فعال در آن دارند و صدای خنده و بازی آن‌ها از هر سو به گوش برسد.

معنای معماری (مبانی علمی جدید)

معنای معماری، مجموعۀ مقالاتی به قلم سالینگاروس و همکارانش در جست‌وجوی معنای معماری با هدف شناخت معیارهای معماری خوب و راه‌های تشخیص آن به کمک علم و احساسات انسانی و ارائۀ ابزارهایی جهت ارزیابی و تشخیص آن است. پیچیدگی، بیوفیلیا، الگوهای اجتماعی- هندسی الکساندر، نظریۀ سیستم‌ها و طراحی انطباق‌پذیر، فاکتورهای در ‌نظر گرفته‌شده در این کتاب در قالب نُه جستارند که به عقیدۀ نویسنده چراغ‌راهی جهت مبارزه با جهان‌بینی محدود و متعصبانه و باور‌های ریشه‌دار فکری معماران عصر حاضر و منبع غنی درسی برای دانشجویان معماری است.

مقدمه‌ای بر انسان‌شناسی شهری

کتاب، شهر را در میان انباشتی از لایه‌های تجربه‌های زیستۀ روزمره شهروندان در عمق تاروپود شهر و در میان بافت محلات که به بهترین شکل ممکن بازگوکنندۀ واقعیت‌های اجتماعی است، جست‌وجو می‌کند. هر فصل به‌مثابۀ دریچه‌ای‌ است به‌سوی دیدن و آموختن ابعاد مختلف زندگی شهری و آغازی برای تغییر در شیوۀ نگریستن به شهر و با طرح پرسش‌هایی جهت روشن کردن چراغ تأمل در ذهن مخاطبان و معرفی منابعی جهت مطالعۀ بیشتر پایان می‌یابد.

 Play the City: Games Informing the Urban Development

این کتاب منبع غنی و کاملی‌ است برای برنامه‌ریزان، شهرسازان و معماران که با به‌کارگیری روش‌های معرفی‌شده در آن می‌توانند برای انجام انواع بازی‌ها در شهر، به کشف پتانسیل فضاهای شهری و فرصت‌های تعامل نشئت‌گرفته از بازی‌ها در میان شهروندان برای بازی‌های شهری بپردازند، نیهولت نتیجۀ سال‌ها مطالعات خود را به‌عنوان مدیر شرکت بازی‌سازی شهری آمستردام به‌ همراه ضمیمه‌ای از مطالعات نمونه‌موردی‌ از آسیا تا اروپا و مصاحبه با کارشناسان بازی در این کتاب در قالب کلمات به تصویر کشیده است. مطالعۀ این کتاب برای هرکسی که نسبت به محیط زندگی خود احساس مسئولیت و علاقه می‌کند نیز الهام‌بخش خواهد بود.

 Making Smart Cities More Playable: Exploring Playable Cities

این کتاب در ادامۀ کتاب رسانه‌های بازی و جلوه‌های اجتماعی، مروری‌ است بر ایده‌های شهرهای آینده با زیرساخت‌های هوشمند که به سمت افق‌های شهرهایی با حضور نسل جدیدی از گِیمر‌ها در شهر، حرکت کرده است. بازی در این کتاب جزء ضروری شهرهای هوشمند است؛ ارائۀ نمونه‌هایی از بازی شهری، رویدادهای لذت‌بخش و تبدیل تجربیات روزمره به بازی، از ایده‌های مورد بحث کتاب برای داشتن شهرهای کارآمدتر و لذت‌بخش‌تر برای شهروندان است. موضوعات مورد بحث کتاب مورد علاقۀ طراحان بازی‌های هوشمند و پژوهشگران تعامل انسان و رایانه است و نقش طراحان شهر و معماران در شکل‌دهی به شهرهای قابل‌بازی در این کتاب کم‌رنگ در نظر گرفته شده است.

 Playable Cities: The City as a Digital Playground

بازی‌های فراگیر و ارتباط بین بازی، طراحی‌ شهری و معماری و بازی کردن در سطح شهر موضوع مورد بحث نیهولت در این کتاب است. پرداختن به شهرهای قابل‌بازی که از «هوشمندی» شهرهای دیجیتال برای ارائۀ رویدادها و فعالیت‌های منجر به بازی شهروندان استفاده می‌کنند، مورد توجه قرار گرفته است. در این کتاب محققان با ارائه ایده‌هایی برای «شهرهای هوشمند» جهت توسعۀ مراکز شهری برای انجام بازی‌ها با محیط‌های [خود] و از طریق محیط‌ها با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. در شهرهای مورد‌نظر نویسنده، فناوری‌های هوشمند فعالیت‌های شهروندان را نظارت، پیش‌بینی و پشتیبانی می‌کنند تا با کمک آن‌ها بازی کردن در شهر آسان و فعالیت‌های روزمره به بازی تبدیل شوند تا کارایی شهرها و فعالیت‌های شهروندان افزایش یابد.

 شهرهای شادی‌فزا
کشف فرصت‌های بازی در عرصه‌های عمومی

بازی، بعد مهم فراموش‌شدۀ تجربۀ مردم از جامعۀ شهری و فضای شهری، موضوع مورد بحث کتاب شهرهای شادی‌فزاست. به‌زعم نویسنده، امروزه بیش از هر زمان دیگری با شهرهای تنزل‌یافته از نقش مکانی برای حضور همه‌جانبۀ شهروندان به ماشین‌هایی برای تولید ثروت به همراه توده‌ای از غریبه‌های بی‌ارتباط و تنهامانده مواجه هستیم. شهرهای شادی‌فزا به خوانندگان دیدن و خواندن شهرها را می‌آموزد و دریچه‌ای است به سمت رهایی از اسارت در چنبرۀ موضوعات تکراری روزمره و توجه به خواسته‌ها و نیازهای ازپیش‌تعیین‌شده و رفتارهای غیرمنتظره و غیرکارکردی مردم شهر که آن‌ها را همانند اعضای خانواده در کنار یکدیگر گرد هم می‌آورد.

 سید محسن حبیبی، معلم شهرشناسی

«سید محسن حبیبی، معلم شهرشناسی»؛ یادنامه‌ای در وصف بانی گشودن چشم‌اندازهای بدیع و پی‌ریز شاهراه‌های حرکت روبه‌جلوی نسل‌های مختلف معمار و شهرساز ایرانی است. کتاب در چهار بخش بازخوانی اندیشه‌ها، به تصویر کشیدن رئوس مهم‌ترین موضوعات فکری، روایت نقش‌آفرینی در حوزۀ دانشگاهی و ویژگی‌های ممتاز شخصیتی ستارۀ پرفروغ آسمان‌ شهرسازی از زبان همکاران و شاگردانش در قالب ده سخن به نگارش درآمده است.

لینک کوتاه
https://koochemag.ir/?p=11819

بدون دیدگاه

پاسخ دهید

فیلدهای مورد نیاز با * علامت گذاری شده اند